‘Mûxatabê aştî Îmrali yo’

  • 10:40 7 Temmuze 2026
  • NAROJANE
Devrim Findik
 
STENBOL - Yew serre qerarê tarîxî yê Têgêrayîşê Azadîya Kurdî yê veşnayîşê çekanê xo ser o vîyart û cewabê stratejîyanê dergkerdişê hukmatî de, cinîyan Îmraliyî sey muxatab semedê aştîye mojna. Cinîyan vatî: “Ma bêrayberê xo aştî qebul nêkenê.”
 
Dimayê vengdayîşê Rayberê Şarê Kurdî Abdullah Ocalanî yê “Aştî û Cimatê Demokratîkî” yew serre veşnayîşê çekanê Têgêrayîşê Azadîya Kurdî ser o vîyart. Her çiqas nê serrê peyênî de hetê şarî û cinîyanê kurdan ra gamanê pozîtîfî ameyî eştiş zî, hetê dewlete ra tu gamê somutî nêameyî eştiş.
 
Verfeka Herêma 1ine ya Meclîsê Cinîyanê Stenbolî ya Partîya Têduştî û Demokrasîyê Şaran (DEM Partî), Şengul Bingol, Dayîka Aştîye Fatma Yilmaz û çalakîkera Têgêrayîşê Cinîyanê Azadan (TJA) Yagmur Yurtsever prosesî ercna.
 
‘Veşnayîşê çekan îmkanêk pîl bî’
 
Şengul Bingol dîyar kerd ke heta ziwanê ke dewlete nê prosesî de şuxilnaynî zî goreyê hêvîyanê cimatî nêbî û va: “Semedo ke veşnayîşê çekan gamêk pîl ver bi aştîye bi, prosesêk vînîkerdiş û dejî yê ke 50 serrî dewam kerd vejîya. No proses semedê ma zaf pîroz bi. Bêguman, gamanê ke dewlete lazim bî dima ra bierzo estbî û na hêvîya ma bî. La nê serrê vîyarteyî de, her çî ser bingehê tena vatişan bî. Û nê vatişî goreyê hêvîyanê cimatî nêbî. Nê manayî de, ma cayêk ra endîşeyîn ê û samîmîyetê înan persenê. Bêguman, eynî wextî de, ma semedê aştîye hêvîdar ê û ma nê wareyî de xebata xo domnenê.”
 
‘Lazim o ke Birêz Ocalan mîyanê şertê têduştî de bibo’
 
Şengul Bingol dîyar kerd ke lazim o ke dewlete demêk yew serrî de gamanê qanûnî bierzo û va: “Lazim o ke dewlete nê wareyî de gamêk qanûnî bierzo, la no zelal nêmayo. Qalê qanûnêk çarçewa yeno kerdiş û ma pabeyê gamanê ke semedê caardişê entegrasyonî bêrê eştişî yê. Heto bîn de, Birêz Abdullah Ocalan, yew hetê prosesî, wayîrê şertê têduştî de nîyo. Ma bawer kenê ke dewlete na mesele de hêdî hêdî têgêrena û taktîkêk dergkerdişî şuxilnena. No zî derheqê samîmîyetê ci de persan vejeno.”
 
‘Rayîrê aştîye Îmraliyî ra vîyareno’
 
Fatma Yilmaz, bale ant nêbîyayîşê samîmîyetî yê prosesî û bale ant nakokîyê mîyanê eşkerayîyanê serekê MHPyî Devlet Bahçelî û bêvengîya serekê AKPyî Tayyip Erdoganî. Fatma Yilmaz qetî kerd ke muxatab zelal o û rayîrê aştîye Îmraliyî ra vîyareno û wina va: “Dimayê vengdayîşê serekî, gerîlayan goş da Abdullah Ocalanî û gamanê lazimî eştî. Zêdeyêr yew serre yo ke kurdan zaf gamî eştî, la hetê dewlete ra hema zî gamêk somutî ver bi ma nêeşta. Hema zî tu sozanê xo bica nêanî. Ma her çîyê ke destê ma ra ameyî kerd ta ke no şer peynî bibo û ma amade yê ke hîna zêde bikerê. Semedê ke aştî pê bêro, lazim o ke heme tepişteyanê ma yê sîyasîyê ke zîndanan de yê lezkî bêrê veradayîş.”
 
‘Ma bêrayberê xo aştî qebul nêkenê’
 
Fatma Yilmaz dîyar kerd ke îrade û têkoşînê şarê kurdî bi azadîya Abdullah Ocalanî girêdayeya û qetî kerd ke lazim o ke polîtîkaya tecrîdî peynî bibo. Fatma Yilmaz va: “Ma do semedê aştîye vengê xo berz bikerê. Ma wazenê ke rayberê ma zîndan ra  bêro veradayîş. Bêrayberê ma çîyêk nêbeno. Çimkî milyonan kurdî est ê û heme kurdî ser lingan ê. Têkoşînê ma do heta dilopêk peyêne ya gonê ma bidomîyo. Ma aştî wazenê, la bêrayberê ma aştî û têkoşîn nêbeno. Lazim o ke dewlete nika gamêka somutî bierzo.”
 
‘Qiseykerdox Abdullah Ocalan o’
 
Yagmur Yurtsever, bale ant hewcedarîya lezkî ya dayîşê garantîyanê qanûnî û komelî semedê bêvengkerdişê çekan û awankerdişê aştîyêk manayîn û bale ant gamanê somutî yê ke lazim bî destpêkê prosesî ra amebî eştiş. Yagmur Yurtsever, muhîmîya vengê Rayberê Şarê Kurdî Abdullah Ocalan ê semedê cimatêk demokratîkî û aştîye ard vîr û va: “Ma ancî dî ke rolê Rayberê Şarê Kurdî Birêz Abdullah Ocalan nê prosesî de çiqas muhîm o. Nê semedî ra, qetîkerdişê şertê xebata azadî ya Birêz Ocalan û bicakerdişê ci sey muzakereyêk sewîyêka têduştî û sîyasî de muzakerekeranê bînan dir hewcedarîyêka cuye ya. Semedê nê, lazim o ke sîstemê tecrîda Îmraliyî lezkî peynî bibo û dayîşûgirewtiş bi statuyêk qanûnî bêrê qetîkerdiş. Rastîya ke nê gamî na serra peyêne de nêameyî eştiş manaya ke lazim o ke ma têkoşînê xo hîna xurtêr bikerê.”
 
‘Aştî hêvîya cuyêka azade ya’
 
Yagmur Yurtsever dîyar kerd ke cinî şer û pêrodayîşan de şîdet û zordarîyanê giran vînenê û qetî kerd ke aştî sebebêk muhîm ê bîyayîşê cinîyan a. Yagmur Yurtsever va ke aştî tena rewşêk bêpêrodayîşî nîya û wina va: “Semedê cinîyan, aştî sere de manaya hêvîya cuyêka azade dano. Demokratîkbîyayîşê cimatî û îmkananê aştîye do vernîya cinîyan akero ke cimatî de bibê babetê têduştî. Nê semedî ra, aştî hem meseleyê asayîşî ya û hem zî têkoşînê têduştîye yê semedê cinîyan a.”