‘Rayîrê aştîya şaran tena bêçekbîyayîş nêyo’
- 11:05 21 Êlule 2026
- NAROJANE
Neslîhan Kardaş
ŞIRNEX - Parlametera DEM Partî ya Şirnexî Newroz Uysal Aslan derheqê qanûnê çarçewa de qal kerd û va: “Heyetê ke ameyî awankerdiş ganî mekanîzmayanê xo awan bikerê û bernameyêk ma rê neql bikerê. Na babete de vengdayîş û waştişê ma esas o.”
Prosesê Aştî û Cimatê Demokratîk yo ke bi vengdayîşê Serekê Şarê Kurdî Abdullah Ocalanî dest pêkerdo dewam keno. Çarçewa prosesî de PKK’yî têkoşînê çekdarî peynî kerd û qerarê xebata hetê sîyasetî de da. Qanûnê çarçewa yo ke meclîs de ame amadekerdiş zî ame erêkerdiş û yeno pawene ke bi Heyetê Asayîşê Neteweyî qanûn bikewo meriyet.
Parlamentera Partiya Têduştî û Demokrasî yê Şaran (DEM Partî) ya Şirnexî Newroz Uysal Aslan derheqê babete de JINNEWS’î rê qal kerd.
Gamê heta ewro ameyî eştene
Newroz Uysal Aslan da zanayene ke proses nêzdîyê di serran o dewam keno û va: “Vengdayîşê Serekê Şarê Kurdî dir proses dest pêkerd û PKK’yî xo fesih kerd. PKK’yî kongreya xo pê ard, çekî vêşnayî û bêçekbîyayîş deklare kerd. Derheqê nê de gamêka huqûqî ya şênber ameye eştene, qanûn ame vetene û no derheqê prosesê derbasbîyayîşê sîyasetî bi. Nê qanûnî de di heyetî û îradeyê awankerdişê xeylê komîsyonanê bînî est bî. Heyeto verên serê taqîbkerdiş û erjnayîşî de yo. Nê heyetî de dewlete ca gêna. Heyeto bîn zî heyeto ke binê banê meclîsî de ameyo awankerdiş o. Heta nîka heyetê taqîbkerdiş û erjnayîşî 24’ê Tebaxe de kombiyayîş kerd û çar komîsyonê berzî awan kerdî.”
‘Ganî her kes heyetan de ca bigîro’
Newroz Uysal Aslan da zanayene ke semedê qanûnî di heyetê esasî ameyî awankerdiş û va: “Koordînasyonêk hewcedarîyanê prosesî û koordînasyonê dezgehanê dewlete û burokrasîyê dewlete erjneno û taqîb keno. Yo bîn zî komîsyonê meclîsî yo ke partîyê sîyasî tede ca gênê yo. Hewcedarî bi komîsyonêk bînî est o ke dezgehê cimatê sîvîlî, têgêrayîşê cîyayî û însîyatîfî zî tede ca bigîrê. Ewro nê heyetî xo sepernenê madeyê 7’ine yê qanûnî. Bi nê madeyî rayîr yeno akerdene ke hetanê cîyan ra sîyasetmedarî, akademîsyenî, xerîbî û herêmî kesî nê komîsyonan de ca bigîrê.”
‘Demê newe bi caardişê verênan nêbeno’
Newroz Uysal Aslan destnîşan kerd ke ewro bahsê paradîgmayêka newe yeno kerdene û wina dewam kerd: “Na paradîgmaya newe mîyanê xo de wayîrê karekter û krîteran a. Na paradîgmaya newe teyna vurnayîşê ziwan, zîhnîyet, huqûq de zîndanan de vurnayîşêk ferz nêkena. Ewro zîndanan de tepişteyê sîyasî yê 30 serrî est ê. Tepişteyê nêweşî est ê. Ê kal û pîrî est ê. Rastîya zîndananê tîpê çalî est a. Demo ma nînan ra ewnîyenê, demê newe bi huqûqê verênî, bi caardişê verênan nêbeno.”
‘Ganî mekanîzmayê başkerdişî bêrê awankerdiş’
Newroz Uysal Aslan da zanayene ke vîrê têkoşînêko 50 serrî est o û va: “Vînîbîyayî, kerdoxê ci nedîyarî, koçberbîyayîş, îşkence, bi zorî vînîkerdiş, gorê komî, prosesê veciyayîşê teberî yê mîyanê serranê 2015-2016ine de û sewbîna. Seba ke nê biresê heqîqet ganî rîameyîş, heta ganî mekanîzmayê başkerdişî bêrê awankerdiş. Ma rîameyîşê cimatî û veciyayîşê werte yê heqîqetî pawenê.”
