AMED - DFG’nin Ocak ayı hak ihlalleri raporunda 1 gazetecinin tutuklandığı, 14'ünün alındığı, 22'sinin de haber takibinin engellendiği ve 458 dijital medya içeriğinin engellendiği bilgisine yer verildi. 

 

Dicle Fırat Gazeteciler Derneği (DFG), Ocak ayı gazetecilere yönelik hak ihlalleri raporunu açıkladı. Rapor da iktidarın savaş politikasındaki ısrarı ve Rojava’ya yönelik saldırıları ile birlikte Ocak ayında gazetecilere yönelik ihlallerde ciddi artış yaşandığına dikkat çekildi. Raporda Ocak ayı içerisinde 14 gazetecinin gözaltına alındığı, 1 gazeteci hakkında soruşturma açıldığı, 22 gazetecinin haber takibinin engellendiği, 1 gazeteci hakkında dava açıldığı ve 458 dijital medya içeriğinin engellendiğine değinildi. Raporda 60 gazetecinin yargılanmasına devam edildiğine değinilerek, 26 gazetecinin halen tutuklu olduğu bilgisi paylaşıldı. 

 

Türkiye’de basın özgürlüğüne yönelik ihlallerin hız kazandığının belirtildiği raporda, “Rojava’ya yönelik saldırılara karşı birçok ilde gerçekleştirilen protestolara hukuksuz müdahalelerde bulunulmuş, bu müdahaleleri haberleştiren gazeteciler doğrudan hedef alınmıştır. 14 Ocak’ta Şirnex’in Cîzîr ilçesinde, haber takibi sırasında polislerce darp edilerek gözaltına alınan Ajansa Welat muhabiri Nedim Oruç, 17 Ocak’ta tutuklanmıştır. Aynı süreçte Mezopotamya Ajansı ve JINNEWS muhabirleri defalarca polis saldırılarına maruz kalmıştır” denildi. 

 

Nisêbîn’de gazetecilere dönük saldırıların hatırlatıldığı raporda, “Nisêbîn’de yaşanan gelişmeleri takip eden Eşbaşkanımız Kesira Önel, gazeteciler Ferhat Akıncı, Pelşin Çetinkaya, Muhammed Ali Yılmaz ve Heval Önkol, darp edilerek gözaltına alınmış; kullandıkları kameralar zarar görmüş, ekipmanlarına keyfi şekilde el konulmuştur. Meslektaşlarının gözaltına alınmasını görüntülemeye çalışan Ahmet Kanbal, Şirin Bayık, Ensar Özdemir, Bilal Güldem ve Mahsun Kara ise fiziksel şiddete maruz kalmıştır” ifadeleri kullanıldı. 

 

Raporda şunlara yer verildi: “Urfa’nın Suruç ilçesinde, haber takibi yapan ANKA muhabiri Ahmet Ün’e polisin attığı gaz fişeği isabet etti. Aynı eylemde gazeteci Metin Yoksu, müdahale sırasında atılan gaz kapsülünün başının sol tarafına isabet etmesi sonucu yaralanarak hastaneye kaldırıldı.  Gazeteci Bekir Şeyhanlı ise zırhlı aracın çarpması sonucu yaralandı. Benzer ihlaller Van’da da yaşanmış, çok sayıda gazetecinin haber takibi engellenmiş gazeteci Kadir Cesur plastik merminin hedefi olmuştur. 

 

39 Dijital medya hesabına erişim 

 

Gazetecilere yönelik saldırılar yalnızca fiziksel şiddetle sınırlı kalmamış; çok sayıda medya kuruluşu ve gazetecinin dijital hesapları keyfi kararlarla erişime engellendi. HTŞ’nin Rojava’ya yönelik saldırılarını haberleştiren 39 dijital medya hesabına erişim engeli getirildi. Bu hesapların 23’ü gazetecilere, 16’sı da ajans, gazete ve televizyon kanallarına ait olanlardan oluştu. Bağımsız Veri Gazeteciliği Platformu’nun verilerine göre, engellenen yayıncıların toplam takipçi sayısı 640 bin, paylaşımlarının aldığı görüntülenme ise 232 milyon.

 

Jinnews ve MA’nın siteleri engellendi 

 

Aynı süreçte Mezopotamya Ajansı ve Jinnews’in web siteleri erişime engellendi; Mezopotamya Ajansı ve Jinnews’in dijital medya hesapları 3’er kez erişime engellendi. Yılın ilk ayında 3 internet sitesi kapatıldı, 23 haber hakkında erişim engeli kararı verilirken, 458 sosyal medya hesabı ve içeriği de sansürlendi. Bu uygulamalar yalnızca gazetecilere değil, doğrudan halkın haber alma hakkına yöneliktir.

 

14 gözaltı 1 tutuklama

 

Ocak ayında 14 gazeteci gözaltına alınırken, bir gazeteci tutuklandı. 3 gazetecinin doğrudan tehdit edildiği Ocak ayında 22 gazetecinin haber takibi engellendi. Bu tablo, gazetecilerin yaşam hakkı ve güvenliğinin doğrudan tehdit altında olduğunu açıkça ortaya koymaktadır.

 

26 gazeteci tutuklu 

 

Düşünce ve ifade özgürlüğüne yönelik ihlaller de Ocak ayında artarak sürdü. Ocak ayı verilerine göre; 1 gazeteci hakkında soruşturma açıldı, 1 gazeteci hakkında dava açıldı, 3 gazeteciye toplam 3 yıl 9 ay 7 gün hapis cezasına çarptırıldı. 29 dosyada 61 gazetecinin yargılaması devam ederken, 3 Şubat 2026 itibariyle cezaevlerinde tutuklu bulunan gazeteci sayısı 26’dır.

 

Sansür vurgusu 

 

Ocak ayında internet ve dijital medya alanında sansür olağan hale gelirken halkın haber alma hakkına doğrudan müdahalelerde bulunuldu. Basın ve ifade özgürlüğü, demokratik bir toplumun temel koşuludur. Gazeteciliği suç haline getiren bu politikalar kabul edilemezdir. Gazetecilere yönelik baskı ve şiddet son bulmalı, tutuklu gazeteciler derhal serbest bırakılmalı, sansür ve erişim engellerine son verilmelidir. Tekrar ediyoruz; gazetecilik suç değildir. Hakikati savunmaya devam edeceğiz.”