HABER MERKEZİ - NADA, Êzidîlere yönelik katliamın uluslararası alanda soykırım olarak tanınmasını isteyerek, faillerin yargılanmasını ve kayıpların akıbetinin açıklanmasını istedi.

 

Ortadoğu ve Kuzey Afrika Bölgesel Demokratik Kadın Koalisyonu (NADA), 3 Ağustos Êzidî Soykırımı'nın yıl dönünüme dair yazılı açıklama yaptı. 

 

"Şengal'den Dünyaya: Devam Eden Bir Soykırım ve Zamanaşımına Uğramayan Adalet" başlığıyla yapılan açıklamada, Êzidîlere yönelik suçların soykırım olarak tanınması, sorumluların yargılanması ve hayatta kalanların haklarının güvence altına alınması çağrısı yapıldı. 

 

Soykırım yapıldı

 

Açıklamada, 3 Ağustos 2014'te IŞİD'in  Êzidî toplumuna yönelik sistematik bir soykırım gerçekleştirdiği, binlerce kişinin katledildiği, ve özellikle Êzidî kadınların hedef alındığı vurgulandı. 

 

Koalisyon, yaşananların sıradan bir askeri saldırı olmadığını belirterek, kadınların toplumun yok edilmesi amacıyla hedef alındığını, köle pazarlarında satıldıklarını, cinsel şiddet, işkence ve ağır psikolojik travmalara maruz bırakıldıklarını ifade etti. Açıklamada ayrıca on binlerce kişinin yerinden edildiği, köy ve kasabaların yıkıldığı, kutsal mekanların tahrip edildiği hatırlatıldı.

 

Etkileri sürüyor

 

Aradan geçen yıllara rağmen Êzidî  toplumunun yaşadığı acıların sona ermediğine dikkat çekilen açıklamada, binlerce ailenin hala kayıp yakınlarının akıbetini beklediği, hayatta kalanların ise zor insani ve sosyal koşullarda yaşam mücadelesi verdiği belirtildi.

 

Koalisyon, Birleşmiş Milletler ve uluslararası insan hakları kuruluşlarının raporlarının, Şengal'de işlenen suçların 1948 Soykırım Sözleşmesi kapsamında soykırım tanımına uyduğunu ortaya koyduğunu hatırlattı.

 

19 ülke soykırımı tanıdı

 

Açıklamada, bugüne kadar 19 ülke Êzidî yönelik katliamı resmen soykırım olarak tanıdı. Ancak suçun işlendiği ülke olan Irak'ın tam anlamıyla gerekli adımları atmadığı, bunun da cezasızlık kültürünü güçlendirdiği ve adalet sürecini geciktirdiği ifade edildi.

 

Soykırım farklı biçimde sürüyor

 

Açıklamada, IŞİD'in yenilgiye uğratılmasının soykırımın sonuçlarını ortadan kaldırmadığı belirtilerek, adaletin sağlanamaması, kayıpların akıbetinin açıklanmaması, zorunlu göçün sürmesi ve Şengal'in boşaltılmasının soykırımın farklı biçimlerde devam ettiği belirtildi. 

 

2 bin 700'den fazla kişi kayıp

 

Açıklamada, çoğunluğu kadın ve çocuklardan oluşan 2 bin 700'den fazla  Êzidînin hala kayıp olduğu, bu dosyayı takip edecek kalıcı ve etkili bir ulusal mekanizmanın bulunmadığı belirtildi. Koalisyon ayrıca on binlerce Ezidi ailenin hala kamplarda yaşadığını, Şengal'in yeniden inşası ve güvenli, gönüllü geri dönüş için kapsamlı bir planın uygulanmadığını kaydetti.

 

Hayatta kalanların yeterli psikolojik, sağlık ve sosyal destek alamadığına dikkat çekilen açıklamada, 2021 yılında çıkarılan Êzidî Kadın Kurtulanlar Yasası'nın da bürokratik engeller nedeniyle tam olarak uygulanamadığı ifade edildi.

 

'Soykırımı tanıyın' çağrısı

 

Açıklamada, Irak hükümetine, ulusal ve bölgesel güçlere, Birleşmiş Milletler'e, Avrupa Birliği'ne, insan hakları kuruluşlarına ve uluslararası kamuoyuna çağrıda bulunularak,  Êzidîlere yönelik suçların koşulsuz şekilde soykırım olarak tanınması istendi.

 

'Failler yargılanmalı'

 

Açıklamada ayrıca Êzidî Kadın Kurtulanlar Yasası'nın etkin biçimde uygulanması, mağdurlara tazminat ile psikolojik, sağlık, sosyal ve hukuki destek sağlanması, kayıpların akıbetinin araştırılması için kalıcı bir ulusal komisyon kurulması, toplu mezarların açılması, Şengal'in yeniden inşa edilmesi ve tüm soykırım faillerinin Irak'ta ve uluslararası mahkemelerde yargılanması talep edildi.

 

Adalet talebi

 

Koalisyon açıklamasını, "Êzidî toplumunun tüm yaşananlara rağmen mücadelesini sürdürmesi insan iradesinin zulüm ve teröre karşı zaferidir. Êzidî kadınlarının yaşadığı acılar hiçbir kadın ve hiçbir toplum tarafından bir daha yaşanmamalıdır. Adalet yerini buluncaya kadar sesimizi yükseltmeye devam edeceğiz" ifadeleriyle tamamladı.