AMED - Demokratik inanç kurumları, Dersim Tertelesi’nin yıl dönümünde gerçekleştirdiği açıklamada yüzleşme çağrısı yaparak “Kayıp çocukların akıbeti ortaya çıkarılmalı, sürgün edilenlerin torunları için iade-i itibar ve tazminat süreçleri başlatılmalıdır. Katliamın planlayıcı ve uygulayıcıları tarih önünde, ilahi ve insani adalet karşısında yargılanmalıdır” dedi. 

 

Demokratik inanç kurumları, Dersim Tertelesi’nin yıl dönümü dolayısıyla Şêx Saîd Meydanı’nda basın açıklaması gerçekleştirildi. Açıklamaya siyasi parti temsilcileri, sivil toplum örgütü temsilcileri, inanç kurumları ve yurttaşlar katıldı. Açıklamada “Dersim tertelesini  unutmadık unutturmayacağız” pankartı açılarak kırmızı güller bırakıldı. Basın açıklamasını Demokratik Halklar ve inançlar komisyonu Başkanı Abdullah Sağar, okudu. 

 

‘Bize düşen barış için mücadele etmek’

 

Açıklama öncesinde konuşan Pir Sultan Abdal Kültür Derneği (PSAKD) Diyarbakır Şubesi Ebaşkanı Ayfer Artan, “Dersim’de ki insanlık suçu hafızalarda derin yara bıraktı ama gerçeklerle yüzleşilmemiş, devlet aklı samimi hesaplaşma yaşamamıştır. Geçmişle yüzleşmeden toplumsal barışın kurulması mümkün değildir. Dersim bir direniştir sadece coğrafya değildir. Bizlere düşen katledilen canlarının anısını yaşatmak ve kalıcı barış için mücadeleyi sürdürmektir. Yaşasın halkların kardeşliği” dedi. 

 

‘Askeri operasyon değil halk yönelik planlı saldırı’

 

Ardından açıklama okundu. “Dersim Tertelesi’ni unutmuyoruz, unutturmayacağız! Hakikat, adalet, barış ve demokratik toplum İçin yüzleşme zamanı” diyen Abdullah Sağar, 89 yıl önce, Dersim’de sistematik imha ve sürgün operasyonun gerçekleştirildiğini ifade etti. Abdullah Sağar, “On binlerce Kürt Alevi insan; kadın, çocuk, yaşlı demeden katledildi. Yüzlerce köy yakılıp yıkıldı, binlercesi zorla sürgün edildi. Binlerce çocuk, özellikle kız çocukları ailelerinden koparılarak ‘evlatlık’ adı altında asimile edilmeye çalışıldı. Dersim Tertelesi, sadece bir askeri operasyon değil; bir halkın kimliğine, inancına (Kızılbaş/Rêya Heq), kültürüne ve varlığına yönelik planlı bir saldırıdır. Bu operasyon, aynı zamanda İslam’ın adalet ve merhamet ilkelerine ağır bir darbe niteliğindedir. Bu tarihsel gerçek, hâlâ tam olarak aydınlatılmamış, resmî olarak kabul edilmemiş ve yüzleşilmemiştir. Demokratik İslam anlayışı, tam da bu noktada hakikati gizlemenin, zulmü örtbas etmenin ve mazlumlara karşı adaletsizliğin karşısında durur. Gerçek İslam, istişareye, adalete, çoğulculuğa ve barışa dayanır; hiçbir zaman zulüm araçsallaştırılamaz” dedi. 

 

Talepler: Yüzleşilsin 

 

Dersim Tertelesi’nde yaşamını yitirenleri saygı ile andıklarını söyleyen Abdullah Sağar, talep ve çağrılarını dile getirdi. Abdullah Sağar, talepleri şöyle sıraladı: 

 

*”Dersim Tertelesi’yle gerçek bir yüzleşme, bu topraklarda kalıcı barış, kardeşlik ve demokratik İslam temelinde bir toplumsal uzlaşmanın ön koşuludur. Bu nedenle:

 

TBMM bünyesinde Dersim Hakikat ve Adalet Komisyonu kurulmalı, arşivler derhal açılmalıdır.

 

*Devlet, Dersim Tertelesi’ni resmen tanımalı, özür dilemeli ve onarıcı adalet adımlarını atmalıdır.

 

*Dersim ismi iade edilmeli, tarihi ve kültürel mirası korunmalıdır.

 

*Seyit Rıza ve arkadaşlarının mezar yerleri açıklanmalı, toplu mezarların tespiti ve açılması sağlanmalıdır.

 

*Kayıp çocukların akıbeti ortaya çıkarılmalı, sürgün edilenlerin torunları için iade-i itibar ve tazminat süreçleri başlatılmalıdır.

 

*Katliamın planlayıcı ve uygulayıcıları tarih önünde, ilahi ve insani adalet karşısında yargılanmalıdır.

 

*Dersim Tertelesi’ni unutturmayacağız. Çünkü unutanlar, aynı acıları tekrar yaşamaya mahkûmdur. Hakikat ortaya çıkmadan, adalet yerini bulmadan ve hayata geçmeden bu topraklarda gerçek kardeşlik ve barış mümkün değildir.

 

*Tüm demokratik kamuoyunu, insan hakları örgütlerini, siyasi partileri, duyarlı yurttaşları ve özellikle İslam’ın adalet çağrısına kulak veren müminleri, 89. yıl anma etkinliklerimize katılmaya, zulme karşı ortak ses yükseltmeye davet ediyoruz.”