HABER MERKEZİ - Kadın hakları aktivisti Nedim Mukarreb, İran’da kadınlara yönelik idamların son yılların en yüksek seviyesine ulaştığını belirterek, infazların büyük bölümünün gizlendiğini ve kadınların siyasi baskı ile adil olmayan yargı süreçleri altında ağır riskle karşı karşıya olduğunu söyledi. 

 

İran’da kadın hakları aktivisti Nedim Mukarreb’in açıklamalarına göre, ülkede kadınlara yönelik idamlar son yılların en yüksek seviyesine ulaşırken, yalnızca son bir yıl içinde en az 61 kadının idam edildiği belirtiliyor. Nedim Mukarreb, infazların büyük bölümünün kamuoyuna açıklanmadığını ve kadınların siyasi baskı ve yargı süreçlerinde ağır risk altında bulunduğunu ifade ederken, insan hakları örgütleri İran’ı küresel idam istatistiklerinde üst sıralara taşıyan uygulamalara dikkat çekiyor.

 

Radyo Zamane’ye konuşan Nedim Mukarreb, İran rejiminin siyasi muhalifler, aktivistler ve toplumsal hareketlere katılanlara yönelik baskılarını sürdürdüğünü, kadınların ise bu baskı politikalarının başlıca hedeflerinden biri haline geldiğini vurguladı. Son bir yılda gerçekleştirilen en az 61 kadın idamı olduğuna dikkat çeken Nedim Mukarreb, İran’ı kadın idamlarında dünya sıralamasında ilk sıraya taşıdığını söyledi.

 

‘İdamların çok azı kamuoyuna yansıyor’

 

Nedim Mukarreb, kadınlara yönelik idamların yalnızca küçük bir bölümünün devlet medyasında duyurulduğunu ifade ederek idamların yüzde 10’undan azının kamuoyuna açıklandığını dile getirdi. Nedim Mukarreb, sistematik baskının yalnızca adli davalarla sınırlı olmadığını, siyasi tutsak kadınların da idam cezası tehdidiyle karşı karşıya bulunduğunu ifade etti. Siyasi tutsaklar Şerîfe Muhammedî, Pexşan Ezîzî ve Werîşe Muradî’nin halen idam tehlikesi altında olduğuna vurgu yapan Nedim Mukarreb, son protesto gösterileri nedeniyle tutuklanan Bita Himmeti ve Meryem Hudvend hakkında da idam cezası verildiğini hatırlattı.

 

Soruşturma sürecinde cinsel işkence iddiaları

 

İran’daki yargı süreçlerine ilişkin kaygılarını dile getiren Nedim Mukarreb, tutsakların bağımsız avukatlara erişiminin engellendiğini, soruşturma süreçlerinde cinsel işkence iddialarının bulunduğunu ve idam cezasının uygulanmasının ciddi insan hakları ihlalleri oluşturduğunu vurguladı. Uluslararası Af Örgütü’nün 2025 raporuna atıfta bulunan Nedim Mukarreb, İran’ın küresel idam istatistiklerinde ilk sıralarda yer aldığını ve ülkedeki infaz uygulamalarına yönelik uluslararası baskının artırılması gerektiğini söyledi.

 

En az bin 639 idam söz konusu

 

İnsan Hakları Örgütü (IHR) ve İdama Karşı Birlikte (Ensemble contre la peine de mort-ECPM) tarafından yayımlanan son verilere göre, İran’da 2025 yılı içerisinde en az bin 639 kişi idam edildi. İnsan hakları örgütleri, bunun 1989’dan bu yana kaydedilen en yüksek sayı olduğunu ifade ediyor. Uluslararası Af Örgütü de dahil olmak üzere bazı sivil toplum kuruluşlarına göre ise İran, Çin'den sonra idam cezasını en çok uygulayan ülke konumunda. Ayrıca 2025 yılında İran'da idam edilenler arasında en az 48 kadın olduğu belirtiliyor.